Ngán ngẩm chuyện tái định cư ở thuỷ điện Đồng Nai 3

Khu tái định cư thuỷ điện Đồng Nai 3 tại xã Dăk P’Lao, huyện Dăk G’Long, Dăk Nông, sau tám tháng dời dân về đây màu xanh vẫn vắng bặt. Những lời hứa về việc sớm ổn định đời sống dân cư của chính quyền chưa được thực hiện.

 

Hàng trăm hộ dân đang sống khó khăn trên những khu đồi trọc tái định cư.

Tôi đến thôn 5, xã Dăk P’Lao khi bóng người đã tròn dưới chân. Mặt trời chói chang cộng thêm quang cảnh điêu tàn ở đây khiến cái nóng càng trở nên gay gắt. Trong căn nhà mái tôn vừa được cấp, ông Giàng Sao Tểnh ngồi nheo mắt rít thuốc lào mà chẳng màng đến việc có khách đến nhà. “Chúng bay là ai, đến đây làm gì?”, ông gằn giọng với chúng tôi như đã có sẵn nỗi bức xúc từ trước. Và ông giữ nguyên thái độ ấy khi biết chúng tôi là ai: “Tao lên đây đã tám tháng rồi. Họ nói tao chấp hành tốt sẽ thưởng cho năm triệu đồng, mỗi tháng cấp cho hai vợ chồng sáu trăm ngàn tiền ăn, cấp đất để tao sản xuất và nhiều lắm… Thế nhưng chúng mày thấy đấy, ngay cả cái cấp thiết nhất là nước uống còn chưa có nữa là. Mấy tháng trước nó cấp cho tao tám sào đất, nhưng chúng mày xem đi, sức tao thế này sao làm nổi”.

Dứt câu, ông Tểnh lôi tuột tôi ra sau nhà chỉ lên đỉnh đồi: “Đất tao trên ấy đấy. Mày bảo tao có đủ sức leo lên đó trồng cây không?” Chỗ đất mà ông Tểnh chỉ cho tôi nằm trên con đồi dựng đứng như trụ ăngten của ngành viễn thông, đã được đốt sạch chỉ còn lại mấy cây le trơ trọi. Tôi thầm nghĩ, cũng phải, ở cái tuổi “cổ lai hy” như ông Tểnh thế này khó mà leo lên đó mỗi ngày.

Ông Tểnh kể, từ khi về đây vợ chồng ông sống bằng số tiền đền bù chỗ ở cũ. Hai vợ chồng làm nông nhưng suốt tám tháng ròng chỉ “ngồi chơi xơi nước” như ông chủ. Khổ nhất ở đây là chuyện nước, dù có hệ thống ống nước bắt tận vào nhà vệ sinh, nhưng chưa bao giờ có giọt nước nào chảy vào. Tiết kiệm lắm thì ba ngày ông Tểnh cũng phải mua một khối nước. Vợ chồng ông già không đi chở được nên phải thuê chở vào. Cộng thêm tiền công chở 20.000 đồng, mỗi khối nước ông phải trả 120.000 đồng. Cứ thế, tám tháng qua ông ngắt dần số tiền đền bù ra sống. “Đến lúc tao được cấp đất đàng hoàng chắc cũng hết tiền để đầu tư rồi. Tao không sống được đâu, đi thôi”, ông Tểnh nói.

Cạnh nhà ông Tểnh, nhà Thò A Dế hôm nay mở tiệc vui lắm. Ông Tểnh bảo: “Nó ăn mừng cái giếng!” Chuyện là, trước tình trạng chạy… nước từng ngày, A Dế đã bàn với một số người khác cùng khoan lấy cái giếng. Nhưng khoan hết chỗ này đến chỗ khác xuống cả trăm mét đất vẫn không thấy nước. Bất ngờ hôm qua, tại lỗ khoan mới nước đã phun lên. Vui quá, nên họ mở tiệc.

A Dế tâm sự với chúng tôi rằng: “Lên đây vất vả quá! Có mấy đồng đền bù giờ tiêu gần cạn. Họ mới phát cho mấy sào rẫy nhưng chưa biết trồng được cây gì. Định mang tiền đi mua rẫy để làm nhưng không đủ. Cả nhà cứ ăn xong lại ngủ. Kéo dài kiểu này sống sao nổi!”

Rời thôn 5, chúng tôi ghé nhà ông K’Chat, thôn 1. K’Chat bảo: “Về quê cũ sống thôi”. K’Chat ra đây được hơn ba tháng. Gia đình có tám người nhưng nhà tái định cư chật quá nên ông đã xây thêm nhà mới. Tiền đào giếng, tiền mua nước sinh hoạt, tiền ăn, rồi tiền xây kè nhà… tính ra cũng đã ngót 500 triệu đồng, gần hết một nửa số tiền đền bù. “Ngồi ăn không thì có đống vàng cũng hết chứ đừng nói là hơn tỉ bạc. Dân mình giờ nghèo rồi!”, K’Chat tâm sự.

Thế nhưng, nói như ông Nguyễn Ngọc Thoại, chủ tịch xã này: “Dân vẫn sống ổn đấy thôi! Các chế độ của dân cũng như những bất cập của khu tái định cư không thuộc trách nhiệm của xã. Việc đó là của tỉnh, huyện. Chúng tôi chỉ biết kiến nghị lên cấp trên”. Tôi ngỏ ý muốn xem kiến nghị của xã như thế nào, nhưng không được vì không có văn bản cụ thể.

Còn ông Nguyễn Cầu, phó chủ tịch huyện Dăk G’Long, cho biết, việc thiếu nước, thiếu đất sản xuất là trách nhiệm của chủ đầu tư. Huyện đang đốc thúc chủ đầu tư nhanh chóng giải quyết những tồn đọng để ổn định dân cư. Các bất cập về cơ sở hạ tầng, huyện đang yêu cầu chủ đầu tư khắc phục. Còn về đất sản xuất thì đang chờ thoả thuận với các công ty để thu hồi giao cho dân. Riêng về thời gian để giải quyết các tồn đọng trên thì ông Cầu không cho biết.

bài và ảnh: Phương Duy/SGTT

About nongdan24g

Nông dân 24giờ mỗi ngày cùng lao động tạo ra sản phẩm nông nghiệp chất lượng cao, những hạt lúa thơm ngon, thực phẩm giàu dinh dưỡng ... và giàu lên nhờ nông nghiệp. Hãy ghé mỗi ngày tại www.nongdan24g.com để có tin nông nghiệp sản xuất mới nhất.
Bài này đã được đăng trong Nông dân 24G và được gắn thẻ , , , , , , , , . Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s